Feminisme door de jaren heen

De strijd om vrouwenrechten kent veel diverse thema’s en is op te delen in drie verschillende golven. Dit wil niet zeggen dat buiten deze golven geen strijd is gevoerd: tijdens deze golven stonden echter bepaalde thema’s centraal en zijn er collectieve acties ontstaan. Hieronder zie je een overzicht van de verschillende feministische golven en hun thema’s.

Eerste Feministische Golf

De Eerste Feministische Golf zet in aan het eind van de 19e eeuw. Verschillende vrouwenrechtenorganisaties zetten zich in voor emancipatie de vrouw, waaronder de Vereeniging voor Vrouwenkiesrecht. Het is voor het eerst in de geschiedenis dat grote groepen vrouwen zich verzamelen en opkomen voor hun rechten. Een grote kanttekening hierbij is dat de feministen van deze golf zich met name richtten op welvarende, witte vrouwen. De arbeidersklasse en vrouwen van kleur werden vergeten, of sterker nog, buitengesloten en gediscrimineerd.

Stemrecht

Het (passief en actief) vrouwenkiesrecht is het belangrijkste resultaat van de Eerste Feministische Golf. In deze strijd werd het verschil tussen de welvarende vrouwen en de vrouwen uit de arbeidersklasse pijnlijk duidelijk: een deel van de eerste groep vond het stemrecht van arbeidersvrouwen niet belangrijk. Het behalen van het algemeen vrouwenkiesrecht wordt vaak gezien als het einde van deze beweging: het doel was bereikt.

Onderwijs

Onderwijs was in deze periode ook een zeer belangrijk onderwerp. Er zat een enorm verschil in de kwaliteit van de basisopleidingen voor jongens en voor meisjes (die gescheiden naar school gingen). Ook waren vervolgopleidingen vaak alleen opengesteld voor jongens. Toegang tot onderwijs, en een betere kwaliteit was hierdoor een groot doel.

Tweede Feministische Golf

De Tweede Feministische Golf zet zich in aan het eind van de jaren ‘60 en wordt erg beïnvloed door ontwikkelingen in Amerika. Een belangrijke slogan die is overgewaaid uit Amerika is “het persoonlijke is politiek”. Hiermee wordt bedoeld dat hetgeen dat zich in de huiskamers afspeelt, bijvoorbeeld huiselijk geweld, op de politieke agenda hoort. Ook wordt de strijd aangegaan met de heteronorm: het lesbisch feminisme is in opkomst, in een tijd waarin ook de homobeweging steeds groter wordt.

Dolle Mina’s

De naam Dolle Mina is afgeleid van de naam Wilhelmina Drucker, de ‘ijzeren’ feminist uit de Eerste Feministisch Golf. Het staat voor de radicaal feministische actiegroep die streed mentaliteitsverandering. Eén van hun bekendste actie is ‘baas in eigen buik’: de strijd om abortus uit het Wetboek Strafrecht te krijgen. 

Seksuele vrijheid

Seksuele vrijheid is één van de hoofddoelen van de feministische groeperingen in deze periode. Een voorbeeld hiervan is dat het eerste vrouwelijke naakt op de nationale televisie is te zien. Ook anticonceptie, het uitbannen van seksueel geweld en vrouwenmishandeling zijn belangrijke thema’s. Zo worden er blijf-van-mijn-lijfhuizen gebouwd en wordt aan het eind van deze Feministische Golf (eindelijk) de wet voor abortus aangenomen. 

Gelijke arbeidsmarkt

Steeds meer vrouwen gaan werken als gevolg van economische groei en de vraag naar arbeid. De vrouwen die gaan werken zijn echter vaak degene die daarnaast ook nog de zorgtaken op zich nemen en onbetaald werk blijven doen. Ook is de strijd voor gelijk loon al tientallen jaren oud: deze is ontstaan tijdens de Tweede Golf. 
 

Derde Feministische Golf

Of er echt sprake is van een Derde Feministische Golf, daar is veel discussie over. Er borrelt echter van alles, en de voortekenen zijn er. Veel mensen spreken echter al wel van een derde golf, waarbij intersectioneel feminisme de boventoon voert. Intersectioneel feminisme erkent dat ongelijkheid in de samenleving wordt bepaald door meer aspecten dan je geslacht. Zo hebben ethniciteit, seksualiteit, genderidentiteit, leeftijd en fysieke gesteldheid ook grote invloed op jouw kansen in de samenleving.

#

De hashtag #metoo startte een massale (online) discussie. #Metoo zorgt ervoor dat slachtoffers, vaak voor het eerst, uitkomen voor het seksueel geweld waar ze mee te maken hebben gehad. Deze beweging had niet als doel om regelgeving te veranderen, die is er namelijk al. Ze willen zaken aan het licht brengen die veel te vaak onder het tapijt verdwijnen. 

Partnerschapsverlof

Partnerschapsverlof is een belangrijk issue tijdens de Derde Golf. Door het partnerschapsverlof te verlengen ontstaat er een gelijkwaardigere verdeling van werk en zorg tussen beide ouders na de geboorte van een kind. De aanpassing van het partnerschapsverlof is onderdeel van een groter doel: het transformeren van gendernormen en een stereotype man/vrouwverdeling.

Loonkloof 

De strijd tegen de loonkloof, begonnen tijdens de Tweede Feministische Golf, is nog lang niet gestreden. Sinds vrouwen deelnemen aan de arbeidsmarkt is er geen gelijke beloning, en op dit moment is de loonkloof nog 15%. Ook bij WOMEN Inc. voeren we hiertegen actie.