• WOMEN Inc.
     
    Wij vergroten de kansen van vrouwen op de thema’s geld, gezondheid en beeldvorming. En streven naar een wereld waarin het niet uitmaakt of je als meisje of jongen wordt geboren.
  • Nieuws & Agenda
     
    • Waarom de afbraak van ons onderwijs ook een vrouwenonderwerp is
    • Masterclass: 'Wat is de winst van werkgeluk'
    » Lees het laatste nieuws!
  • Doe mee!
     
    Deel je verhaal op het Podium, plaats een oproep op het Prikbord of test jezelf. Sluit je aan bij het snel groeiende en diverse WOMEN Inc. netwerk.
  • aanTafel
     
    ❝ Inspirerend ❞ | ❝ Leerzaam ❞
    ❝ Bijzonder ❞ | ❝ Zeer waardevol ❞
    Schuif aanTafel, ga in gesprek over doel, lef & netwerk en ervaar het zelf!

Resultaat talkshow 'Proefpersonen gezocht m/v'

5 februari 2015

Tijdens de talkshow ‘Proefpersonen gezocht m/v’ van 29 januari zijn oplossingen aangedragen om de bijwerkingen van medicijnen bij vrouwen te signaleren en te verminderen. Wetenschapsjournalist Astrid Smit was ook aanwezig en maakte dit verslag van de talkshow.

Een databank waarin zorgverleners negatieve effecten van medicijnen standaard registreren en meer toezicht op de rapportage van man-vrouw verschillen in medisch onderzoek. Dit zijn enkele oplossingen die tijdens de talkshow ‘Proefpersonen gezocht m/v’ van 29 januari zijn aangedragen om bijwerkingen van medicijnen bij vrouwen te signaleren en verminderen.

Medicijnen zijn vooral getest op mannelijke proefdieren en proefpersonen. Gevolg: vrouwen hebben meer last van bijwerkingen. Reden voor de Alliantie Gender & Gezondheid om 29 januari in het Erasmus MC de talkshow ‘Proefpersonen gezocht m/v’ te organiseren voor zorgverleners en medische onderzoekers. Wat is de huidige stand van zaken? En hoe kan deze situatie voor vrouwen  verbeteren?

In het eerste deel van de talkshow, die werd geleid door Maria Henneman, gaven drie experts voorbeelden van man-vrouw verschillen in de medische praktijk en het medisch onderzoek. Zo vertelde Loes Visser, ziekenhuisapotheker en universitair hoofddocent farmacologie aan het Erasmus MC in Rotterdam, dat vrouwen 50 tot 70 procent meer kans lopen op een ziekenhuisopname door bijwerkingen van medicijnen dan mannen.

Eric Boersma, hoogleraar klinische epidemiologie van hart- en vaatziekten aan het Erasmus MC, ontdekte in een epidemiologisch onderzoek dat het effect van een antistollingsmiddel sterk verschilde bij patiënten met een hartinfarct.  Bij mannen werkte het beschermend, bij  vrouwen juist beschadigend. “Het middel is nu niet meer in gebruik”, stelde Boersma het publiek gerust.

Oorzaak van deze nadelige effecten is de ondervertegenwoordiging van vrouwen in medicijnonderzoek. Tot in de jaren negentig werden medicijnen niet op vrouwelijke proefpersonen getest, aldus Helle Brit-Fiebrich, internist farmacoog bij het Radboudumc in Nijmegen. Om vrouwen en hun nageslacht te beschermen - het DES- en Softenondrama stond nog scherp op het netvlies - en om de storende werking van de wisselende hormoonspiegel bij vrouwen te vermijden. Sinds 1997 moeten onderzoekers medicijnen wel testen op vrouwen, maar nog altijd is het aandeel mannelijke proefpersonen groter dan het vrouwelijke aandeel.

Het gros van de huidige medicijnen kwam voor 1997 op de markt gebracht en is dus niet getest op vrouwen. En dat zal ook niet meer gebeuren, aldus Brit-Fiebrich. ‘’Geen farmaceut heeft daar belangstelling voor’’. Een apotheker uit de zaal opperde daarom een nationale databank te starten waarin zorgverleners negatieve effecten van medicijnen op patiënten standaard registreren. De drie experts vonden dat een goed idee.  

In het tweede deel van de avond kwamen drie andere panelleden aan het woord en spraken vooral over de mogelijke oplossingen. Agnes Kant, directeur van het Nederlands Bijwerkingencentrum Lareb, riep op bijwerkingen zo veel mogelijk bij het Lareb te melden. “Tot nu toe zien we weinig man-vrouw verschillen in de meldingen. Alleen bij moderne antidepressiva - SSRI’s -  melden opvallend meer vrouwen dan mannen hoestklachten.”

Volgens Bert Leufkens, voorzitter van het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) en hoogleraar farmaco-epidemiologie bij de Universiteit Utrecht, wordt steeds duidelijker dat mannen en vrouwen heel verschillend kunnen reageren op medicijnen. Het feit dat er nu meer vrouwelijke proefpersonen deelnemen aan medicijnonderzoek, vindt hij dan ook een grote sprong voorwaarts. Toch worden de man-vrouw verschillen nog onvoldoende bij het CBG gerapporteerd, zo constateerde hij.

Benien Vingerhoed - van Aken, programmamanager Goed Gebruik Geneesmiddelen bij onderzoeksfinancier ZonMw, daagde de toehoorders in de zaal uit om onderzoeksvoorstellen in te leveren. Belangrijke eis: de resultaten van het onderzoek moeten direct bruikbaar zijn in de praktijk.

“En hoe nu verder? Wie is hier nu eindverantwoordelijk?” Vroeg Jannet Vaessen, directeur van Women Inc, aan het einde van de talkshow. Kant speelde de bal terug. “Wie niet? Iedereen is verantwoordelijk. We moeten allemaal opletten.” Leufkens van CBG stak de hand in eigen boezem. “We moeten onze dossiers beter doornemen en er op toezien dat de man-vrouw verschillen ook werkelijk gerapporteerd worden. Ik ga daar binnen mijn organisatie toe oproepen.”

Sluit je aan!
Vind je ook dat er meer erkenning en onderzoek moet komen naar de verschillen tussen mannen en vrouwen in de gezondheidszorg? Sluit je aan bij WOMEN Inc. en volg alles rondom dit thema.