Gender en geweld

19 oktober 2017

 

Op ons Congres Gender & Gezondheid stonden meer dan 50 sprekers met elk hun eigen verhaal over gender en gezondheid. In ‘Gender en geweld’ vertellen huisarts en onderzoeker Karin van Rosmalen-Nooijens en huisarts en onderzoeker Sylvie Lo Fo Wong o.a. over m/v-verschillen in het ondergaan van geweld en de invloed hiervan op latere levensfasen.

 

Door verslaggever: Alise van Heerwaarde

 

De sessie over Gender & Geweld presenteerde schokkende cijfers over geweld tegen vrouwen in de huiselijke sfeer en benadrukte dat het een onderbelicht onderwerp binnen de gezondheidszorg betreft.

 

Huiselijk geweld: feiten en cijfers

Karin van Rosmalen-Nooijens, huisarts en onderzoeker aan het Radboudumc, valt met een overvloed aan feiten en cijfers met de deur in huis. Meer dan 30 procent van de Nederlanders heeft ooit mishandeling binnen de partnerrelatie meegemaakt. Meestal gaat het om geweld van de man tegen de vrouw. Ook omgekeerd, vrouw-tegen-man-geweld en richting de kinderen komt voor, zij het in veel mindere mate.
 

Hierbij mogen volgens Van Rosmalen-Nooijens, naast lichamelijk geweld, emotioneel en seksueel geweld niet vergeten worden. In elke levensfase en in elke sociaal-economische klasse komt huiselijk geweld voor. Een deel van de vroegere slachtoffers wordt later zelf dader. Helaas zijn kinderen vaak direct of indirect getuige van het geweld en hebben zij een verhoogde kans later zelf geweld te gebruiken.

 

Invloed van geweld op het latere leven

Met name bij vrouwen blijkt de invloed van geweld op latere levensfasen enorm: depressies, kinderen met een laag geboortegewicht en fysiek letsel komen frequent voor. Meer dan een derde van de gepleegde moorden blijkt het gevolg te zijn van geweld in de (ex-)partnerrelatie. Lichamelijke gevolgen van geweld kunnen bij vrouwen voorkomen in de vorm van trauma’s, zwangerschapscomplicaties, (seksueel) risicogedrag of verslaving. Op psychisch vlak komen vooral angst, depressie en slaapproblemen naar voren. Hierbij is nog geen rekening gehouden met somatisch onverklaarbare lichamelijke klachten, waar vrouwen gemiddeld vaker last van hebben.

 

Gezien de grote gevolgen voor getuigen, wordt huiselijk geweld tegenwoordig terecht als een vorm van kindermishandeling gezien. Er zijn veel instanties waar slachtoffers van huiselijk geweld terecht kunnen, zoals de praktijkondersteuner bij de huisarts, Veilig Thuis en Centra voor Seksueel Geweld. Want om het probleem aan te pakken, moet het eerst bekend en bespreekbaar worden gemaakt.

 

Geweld in onderwijs: een onderbelicht thema

Sylvie Lo Fo Wong, huisarts en senior onderzoeker aan het Radboudumc, maakt zich hard voor huiselijk geweld - en de verschillen hierin tussen mannen en vrouwen - als onderwerp in onderwijscurricula. Nog bijna geen geneeskundeopleiding bevat verplicht onderwijs over dit thema. Lo Fo Wong heeft meegewerkt aan een WHO-richtlijn die ervoor gaat zorgen dat in 2018 meer verplicht onderwijs over het thema in de geneeskundeopleidingen wordt verwerkt. Ook in wetenschappelijke sector, is familiaal geweld onderbelicht.

 

Lo Fo Wong heeft een concreet advies voor huisartsen: bij patiënten met somatisch onverklaarbare lichamelijke klachten of een posttraumatische stressstoornis, moet actief worden onderzocht wat hier achter kan schuilen. Artsen hoeven het probleem niet op te lossen, maar het is belangrijk dat zij het verhaal willen aanhoren en de patiënt goed kunnen doorverwijzen. Dus maak het onderwerp bespreekbaar.

 

Voor meer informatie, ga naar de huisarts of kijk op:

 

Toekomstige slachtoffers voorkomen

Uit het publiek komt het advies meer aandacht aan daders te schenken, om toekomstige slachtoffers te voorkomen. Ook zocht menig andere aanwezige naar een manier om het ernstige probleem aan te pakken: hoe zouden preventieve zorg, HR-managers en paramedische disciplines ook een rol kunnen spelen? Belangrijke vragen, waar de sprekers in de toekomst mee aan de slag gaan.

 

Fotografie: Ilvy Njiokiktjien

 

Lees ook de andere verslagen die gemaakt zijn op het Congres Gender & Gezondheid.